Muziek op de agenda in Scherpenzeel

‘Cultuureducatie is een belangrijke manier om de leefwereld van leerlingen te vergroten, en tegelijkertijd biedt het leerkrachten de mogelijkheid om zichzelf verder te kunnen ontwikkelen.’ Anne Suijdendorp, directeur van OBS De Dorpsbeuk in Scherpenzeel, wilde graag het muziekonderwijs op haar school uitbreiden, ‘en dan niet zomaar een nieuwe methode volgen.’

BS De Dorpsbeuk Scherpenzeel – Anne Suijdendorp-9633

Toen ze van de CMK-bijdragen hoorde, was ze direct geïnteresseerd. Tot dan toe werd er nauwelijks muziekles gegeven op de school. ‘We hielden ieder jaar een muzikale afsluiting, waarbij alle groepen iets op het podium brachten, maar dat was niet veel meer dan een liedje instuderen. Ik wilde het aanbod rijker maken, en de leerkrachten inspireren, door méér te doen.’

Alle leerkrachten hebben twee workshops gevolgd bij de muziekschool. Wat ze daar hebben geleerd, hebben ze gebruikt om hun eigen muzikale lessen samen te stellen.

Van project tot presentatie

Anne heeft zelf het plan voor het CMK-project opgesteld, en werd daarin begeleid door Annet Nieuwenhuizen, Adviseur Educatie van Cultuur Oost. ‘Alle leerkrachten hebben twee workshops gevolgd bij de muziekschool. Wat ze daar hebben geleerd, hebben ze gebruikt om hun eigen muzikale lessen samen te stellen.’
De leerkrachten van De Dorpsbeuk waren direct enthousiast. Natuurlijk bleek later dat het veel extra werk was, maar ze zijn betrokken gebleven bij het project. ‘Wij hebben op school niemand die echt muzikaal onderlegd is, dus we zullen het zelf moeten doen. Dat levert ook wel hilarische momenten op: zo kom je er als volwassene ineens achter dat ritmisch klappen best moeilijk is. Het voelt een beetje alsof je weer op de pabo zit, maar daar lachen we met z’n allen om.’ Een belangrijke les voor iedereen: wat eenvoudig lijkt, hoeft dat niet altijd te zijn.
Samen met de muziekdocenten hebben alle groepen een stukje ingestudeerd om mee op te treden. Dat optreden begint over een half uur. Het is de eerste keer dat Anne de resultaten van het CMK-project zelf ziet, en de muziekdocenten zijn er vandaag ook bij. Spannend dus.

BS De Dorpsbeuk Scherpenzeel – Opvoering-15nov2019-9698

Een andere manier van lesgeven

Basisschool De Dorpsbeuk pakt onderwijs op een eigen manier aan, die net iets afwijkt van wat de meeste scholen doen. ‘Wij behandelen de wereldoriëntatievakken (aardrijkskunde, geschiedenis, maar ook bijvoorbeeld biologie of techniek) niet in de standaard jaargang, maar met zogenaamde stamgroepen van verschillende leeftijden. Elke drie, vier weken staat daarin een ander thema centraal.’
Voor deze presentatie was het thema herfst. De docenten van de muziekschool hebben meegedacht hoe ze dat aan muziek konden koppelen: het inzetten van sambaballen als ritselen van blaadjes of liedjes over de herfst.

Uitdagingen

Wat heeft ze er tot nu toe van geleerd? ‘Goeie communicatie blijkt tot nu toe een van de lastige dingen in dit proces,’ vertelt Anne. Zo heeft de bovenbouw in z’n enthousiasme voor de muziek vergeten om het thema in de uitvoering te verwerken. ‘En het was soms best lastig om aan de muziekdocent over te brengen wat je precies bedoelt met termen als ‘integratie’, of ‘samenhangend leren’. Zulke dingen horen er ook bij: je zet iets op papier, en de praktijk moet nog maar uitwijzen of het ook daadwerkelijk gaat werken. Zo leren we,’ zegt Anne opgewekt.
Een andere, herkenbare, uitdaging, zit ‘m in de duurzaamheid van het project. Op dit moment is het allemaal nieuw, maar hoe zorg je ervoor dat de school het enthousiasme van dit moment vasthoudt in de komende jaren? ‘Nu komt de muziekschool met regelmaat langs,’ vertelt Anne, ‘En dat is een stok achter de deur voor de leerkrachten. Straks moeten ze er echt zelf de tijd voor nemen. Dat is best lastig, als je het toch al ontzettend druk hebt met het normale rooster.’ Maar ze denkt dat het wel gaat lukken: ‘Het is aan ons om ervoor te zorgen dat we de lessen die we van de muziekdocenten hebben geleerd meenemen in onze lesvoorbereiding.’
De Dorpsbeuk heeft ook al ervaring met andere langlopende cultuurprojecten. Zo organiseert de school bibliotheekbezoeken, trekken ze met Van luchtkasteel tot dassenburcht de natuur in, en gaan de achtstegroepers ieder jaar naar het verzorgingstehuis. ‘Als onderdeel van Nederland Doet nemen ze daar vrijwilligerstaken op zich. De ouderen die daar wonen komen vervolgens hier kijken naar de afscheidsmusical. Cultuur is een belangrijk onderdeel van burgerschap: ik wil de kinderen leren om begrip te hebben voor elkaar, het dorp in te gaan en te leren dat er meer is dan de school en hun eigen huis.’

BS De Dorpsbeuk Scherpenzeel – Opvoering-15nov2019-9696

De toekomst

Ze staat nog aan het begin; dit is een traject van twee jaar, dat nu net vier maanden bezig is. Wanneer weet ze of het project geslaagd is? ‘Als muziek weer op de agenda staat, en daar blijft staan. Niet met zomaar een liedje af en toe, maar echt als een bewust en zorgvuldig onderdeel van het lesprogramma. We moeten ons ook af blijven vragen hoe we het leuk maken. Zoals de boomwhackers, die we hebben aangeschaft voor deze lessen: vrolijk gekleurde plastic buizen, die ieder een andere toonhoogte hebben, zorgen ervoor dat de les echt muzikale inhoud heeft, en dat de leerlingen iets ervaren wat ze thuis niet kunnen doen. De kinderen zijn alvast enthousiast, en dat is toch het allerbelangrijkste.’
Dan is het tijd om te gaan kijken waar dat enthousiasme toe heeft geleid. Het kijkmoment duurt drie kwartier, en alle kinderen van De Dorpsbeuk doen mee. De boomwhackers keren regelmatig terug: bovenbouwers spelen er als heus orkest de soundtrack van Pirates of the Caribbean mee, terwijl de jongere kinderen ze gebruiken om een liedje over de herfst kracht bij te zetten. Een andere groep heeft z’n eigen rammeldoosjes gemaakt, om het geluid van de herfst mee weer te geven. ‘Ik ben er heel blij mee,’ zegt een stralende Anne na de presentatie: ‘Je ziet dat ze er echt iets mee hebben gedaan, en lastige dingen hebben uitgeprobeerd.’

Tekst: Nikki Dekker
Foto’s: Jimmy Israël

Topics

Deskundigheidsbevordering Muziek